اصلاح نشست سازه
برای اصلاح نشست سازه نیز میتوان از کرگیری استفاده کرد. در این روش، با نصب ستونهای بتنی عمیق در زیر بنای ساختمان، بار ساختمان به صورت یکنواخت به زمین منتقل میشود و نشست سازه کاهش مییابد. همچنین، در صورت نیاز به اصلاح نشست سازه، میتوان از روشهای دیگری مانند تزریق مواد مخصوص یا تغییر ساختار سازه استفاده کرد.
نشست سازه به دلیل عواملی مانند نوع خاک، بارگذاری، روش ساخت و موارد دیگر ممکن است رخ دهد. برای اصلاح نشست سازه، ابتدا باید علت نشست را شناسایی کرد. سپس میتوان با استفاده از روشهای مختلفی از جمله روشهای تزریق، استفاده از پایههای مصنوعی، کاهش بارگذاری و روشهای دیگر، نشست سازه را اصلاح کرد.
روشهای اصلاح نشست سازه ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- تزریق مواد: این روش شامل تزریق موادی مانند چسب، اپوکسی، سیمان و چندین ماده دیگر به زیر سازه جهت پر کردن خالی شدگی ها و دفع هوا است. این روش میتواند باعث کاهش نشست و اصلاح تراز سازه شود.
- استفاده از پایههای مصنوعی: در برخی موارد، استفاده از پایههای مصنوعی مانند پایههای فولادی، پایههای بتنی و پایههای پلیمری میتواند به اصلاح نشست سازه کمک کند.
- کاهش بارگذاری: در برخی موارد، کاهش بارگذاری بر روی سازه میتواند به کاهش نشست سازه و اصلاح تراز آن کمک کند. برای مثال، با حذف برخی از بارهای اضافی مانند تجهیزات و ماشینآلات، میتوان نشست سازه را کاهش داد.
- اصلاح سازه با روشهای دیگر: در صورتی که روشهای فوق نتوانند به اصلاح نشست سازه کمک کنند، ممکن است نیاز باشد که از روشهای دیگری مانند پایههای غلطکی، تخریب و بازسازی سازه و یا سایر روشهای تعمیر و نگهداری استفاده شود.
- روش شمع زنی: در روش شمع زنی، شمعهایی از جنس بتن یا فولاد در زیر سازه اجرا میشوند. شمعها باعث افزایش تحمل فونداسیون و جلوگیری از نشست بیشتر سازه میشوند.
- روش شاتکریت: در روش شاتکریت، بتن با فشار بالا بر روی فونداسیون پاشیده میشود. شاتکریت باعث تقویت فونداسیون و جلوگیری از نشست بیشتر سازه میشود.
- روش تزریق سیمان: در روش تزریق سیمان، سیمان با فشار بالا به داخل خاک تزریق میشود. تزریق سیمان باعث افزایش مقاومت خاک و جلوگیری از نشست بیشتر سازه میشود.
- روش جک زنی: در روش جک زنی، سازه با استفاده از جکها بلند میشود و فونداسیون تقویت میشود.
اصلاح نشست سازه با استفاده از فناوریهای جدید:
امروزه فناوریهای جدیدی برای اصلاح نشست سازه توسعه یافتهاند. این فناوریها میتوانند به کاهش هزینهها و افزایش سرعت اجرای پروژه کمک کنند. یکی از این فناوریها، استفاده از رباتهای مهندسی است. رباتهای مهندسی میتوانند به طور خودکار عملیات شمع زنی، شاتکریت و… را انجام دهند.
اصلاح نشست سازه در ساختمانهای تاریخی:
اصلاح نشست سازه در ساختمانهای تاریخی چالشهای خاص خود را دارد. در این موارد، باید از روشهای اصلاحی استفاده شود که باعث آسیب به ساختمان نشود. یکی از این روشها، استفاده از روش تزریق سیمان است.
اصلاح نشست سازه در ساختمانهای مسکونی:
اصلاح نشست سازه در ساختمانهای مسکونی باید با دقت و رعایت نکات ایمنی انجام شود. در این موارد، باید از روشهای اصلاحی استفاده شود که باعث ایجاد مزاحمت برای ساکنان نشود.
در هر صورت، اصلاح نشست سازه یا اصلاح نشست ساختمان یک فرایند پیچیده است و بسته به شرایط و نیازهای هر سازه، یک روش مناسب باید انتخاب شود. بهتر است برای این کار، به مهندسین سازه و کارشناسان مربوطه مراجعه کنید و نظر آنها را در این باره بپرسید.
نشست نامتقارن
در ساختمان ها و ابنیه هایی که خاک زیر پی آن و یا فونداسیون آن ضعیف بوده بدلیل نشست در بعضی از قسمت های خاک یا بعضی از قسمت های فونداسیون میزان تغییر مکان قائم (در راستای) عمود بر زمین در بخش های مختلف فونداسیون یکسان نبوده و ساختمان دچار نشست نامتقارن می شود.در این حالت بدلیل تغییر مسیر نیرو و افزایش و یا کاهش تنش ها در بخش های مختلف سازه، بعضی از المان ها و اجزاء سازه ای مانند تیرها و ستون ها قادر به تحمل تنش ها و نیروهای افزایش نیافته نبوده و دچار شکست یا ترک هایی خواهند شد.
در این راستا ساخت و ساز متناسب با میزان نشست امکان تغییر شکل در سقف ها نیز وجود داشته و تیرچه ها و دال سقف دچار ترک می شوند.اگر اسکلت سازه فولادی باشد افزایش و تغییر ناگهانی تنش در بعضی از اجزاء سازه ای باعث اعوجاج اجزاء فولادی گردیده و چنانچه تغییر شکل ناشی از نشست نامتقارن ساختمان بیش از حد باشد امکان بریده شدن و شکسته شدن جوش در اجزاء وجود خواهد داشت.
نکات مهم در نشست ساختمان
نکته مهم در نشست ساختمان، نامتقارن بودن و عدم یکنواختی در نشست ساختمان می باشد. مهندسی عمران به این مورد توجه ویژه ای در جهان دارد . در حالی که معمولاً ساختمان ها بعد از اجرا و در مرحله بهره برداری دچار نشست شده و ایرادی بوجود نخواهد آمد. حتی به هنگام طراحی فونداسیون پیش بینی نشست ساختمان توسط مهندس محاسب می گردد.این میزان نشست در ساختمان های متعارف و با مقاومت فشاری متعارف خاک در حدود ۵/۲ سانتیمتر در نظر گرفته می شود که با توجه به انعطاف پذیر بودن خاک در زیر پی و لاجرم بودن نشست خاک در زیر فونداسیون در طراحی ها مد نظر قرار می گیرند.
در پروژه های بزرگ تر و یا خاک های نامناسب و با مقاوم پایین تا ۵ سانتیمتر نشست یکنواخت در طراحی فونداسیون در نظر گرفته می شود.به هنگام ایجاد نشست نامتقارن در ساختمان به دلیل شکننده بودن اجزاء غیرسازه ای و نداشتن مقاومت لازم در برابر تغییر شکل های غیر مجاز دچار شکست شده و بصورت ایجاد ترک ها و شکاف هایی در دیوارهای داخلی و خارجی ساختمان، نماها و سنگ کاری ها و کاشی کاری های انجام شده نمایان خواهد شد.
در صورت زیاد بودن نشست در ساختمان امکان خرد شدن شیشه ها و باز نشدن درب ها و پنجره ها وجود داشته و در مواقع شدید بهم خوردن تراز کف و پایدار نبودن اشیاء بر روی کف طبقات و بر روی میزها و کابینت ها مشاهده خواهد شد.
علت اصلی ایجاد نشست نامتقارن :
چندین علت عمده و متداول در اصلاح نشست سازه نامتقارن وجود دارد که به شرح ذیل می باشند:
۱- عدم طراحی مناسب فونداسیون با توجه به مقاومت مجاز خاک زیر پی و نیروهای وارده بر خاک.
۲- عدم انجام آزمایش صحیح مکانیک خاک و ارائه اطلاعات نادرست به طراح سازه جهت طراحی مناسب پی متناسب با پروژه مورد نظر و نتیجتاً طراحی نامناسب فونداسیون.
۳- عدم اجراء صحیح فونداسیون و کیفیت نامناسب بتن اجراء شده در فونداسیون و یا عدم رعایت ابعاد قید شده در نقشه ها و کاهش ابعاد فونداسیون بدلیل مسائل اقتصادی یا اشتباه در اجراء عدم بکار بردن میلگردهای مورد نیاز در نقشه ها و کاهش میلگردهای مورد نیاز بدلیل مسائل اقتصادی یا اشتباه در نقشه خوانی و کم گذاشتن میلگردهای مورد نیاز در فونداسیون.
۴- اشتباه در اعلام کد به هنگام خاکبرداری و عملیات گودبرداری در پروژه و گودبرداری در ترازی پایین تر از تراز مورد نظر و نتیجتاً خاک ریزی و افزایش تراز گود بدون در نظر گرفتن تمهیدات لازم و تقویت بستر خاک که نتیجه آن اجراء فونداسیون بر روی خاک دستی و بدون مقاومت می باشد.
۵- عدم بررسی و کنترل خاک برداشته شده به هنگام گودبرداری به لحاظ دانه بندی و چسبندگی .
۶- عدم کنترل تراز آب به هنگام گودبرداری و وجود میزان رطوبت در خاک و مقایسه آن با گزارشات مکانیک خاک و مطالعات انجام شده و توصیه های قید شده جهت کنترل و رطوبت خاک زیر پی.
۷- در نظر نگرفتن تمهیدات لازم و رعایت دستورالعمل های مناسب اجرایی به هنگام برخورد با قنوات و چاه های جذبی و آبیاری و انجام ندادن عملیات تحکیم و مقاوم سازی و بهسازی آن ها قبل از اجراء فونداسیون.
۸- کنترل تغییرات دانه بندی، چسبندگی و رطوبت خاک در بخش های مختلف گود و در صورت وجود تفاوت زیاد در کیفیت و شاخص های کیفی و کمی خاک اطلاع آن به مهندس طراح سازه و آزمایشگاه مکانیک خاک.
۹- افزایش رطوبت خاک به طور ناگهانی یا تدریجی بدلیل ترکیدگی لوله های آب در مجاورت یا داخل ساختمان که باعث تغییر در میزان چسبندگی خاک و مقاومت آن خواهد شد.( درساختمان های در حال بهره برداری)
۱۰- پر شدن چاه های جذبی در ساختمان و افزایش رطوبت خاک زیر پی در اثر نشت آب موجود در چاه و میله های آن و در نتیجه کاهش مقاومت خاک زیر پی.
۱۱- ریزش چاه های جذبی بدلیل اجراء نامناسب آن و عدم کول گذاری و تقویت میله و انباری آن در خاک های ریزشی و دارای چسبندگی کم و مقاومت پایین.
۱۲- سرریز شدن روان آب های موجود در اطراف ساختمان دراثر ریزش نزولات جوی و کانال های مجاور به دلیل تغییر مسیر یا گرفتگی آن به سمت ساختمان و خاک زیر پی و اصطلاحاً شسته شدن خاک زیر پی.
۱۳- اجرا اضافه اشکوپ بر روی بام و تغییر در تعداد طبقات ساختمان یا پوشش بازشوها و فضاهای نورگیر در طبقات بدون در نظر گرفتن اثر سربارهای اضافه برروی فونداسیون و خاک زیر پی.
۱۴- ایجاد زمین لرزه و تکان های شدید ساختمان و خاک زیر پی و اعمال نیروهای نامتعارف به فونداسیون و خاک زیر آن و در نتیجه ایجاد نشست ساختمان نامتقارن می شود.
روش های مقاوم سازی جهت نشست ساختمان نامتقارن :
در اصلاح نشست سازه برای مقاوم سازی نشست ساختمان نامتقارن روش های گوناگونی وجود دارد که می توان از هر کدام استفاده کرد و از نشست نامتقارن ساختمان جلوگیری کنیم. در انتخاب روش مناسب مقاوم سازی با توجه به نشست رخ داده در خاک زیر پی و غیره تشخیص علت ایجاد نشست از اهمیت بالایی برخوردار است. زیرا چنان چه نتوان تشخیصی صحیح از علت نشست ساختمان به دست آورد کلیه راهکارها و روش های تقویت و مقاوم سازی ساختمان بی فایده بوده و راه حل نشست ایجاد شده کارساز نخواهد بود.
بازرسی نشست سازه
- انجام آزمایش مکانیک خاک تکمیلی
- سونداژ فونداسیون به منظور رویت فونداسیون اجراء شده
- بررسی کیفیت بتن
- ابعاد و اندازه فونداسیون، تیر و ستون اجرا شده و کنترل آن با نقشه های اجرایی سازه (در صورت موجود بودن)
- انجام عملیات بازرسی به منظور تعیین تعداد میلگردهای استفاده شده در فونداسیون، تیر و ستون
- سایز میلگردهای بکار رفته در فونداسیون، تیر و ستون با دستگاه اسکنر میلگرد
- انجام تست های مخرب وغیر مخرب از بتن فونداسیون، تیر و ستون جهت تعیین مقاومت فشاری بتن اجراء شده
مزایای استفاده از خرپا فلزی برای اصلاح نشست سازه
- استحکام بالا: خرپاهای فلزی به دلیل ساختار مثلثی شکل خود، استحکام بسیار بالایی دارند و میتوانند بارهای زیادی را تحمل کنند.
- سبک وزن: خرپاهای فلزی نسبت به سایر سازهها سبکتر هستند و نصب آنها آسانتر است.
- سرعت اجرای بالا: نصب خرپاهای فلزی معمولاً سریعتر از سایر روشهای اصلاح نشست است.
- هزینه مناسب: در بسیاری از موارد، استفاده از خرپاهای فلزی نسبت به سایر روشها اقتصادیتر است.
- انعطافپذیری بالا: خرپاهای فلزی را میتوان با توجه به شرایط مختلف سازه و میزان نشست طراحی و اجرا کرد.
مهندس سازه متخصص
مهندس سازه متخصص یک کارشناس فنی است که در زمینه طراحی، ساخت و نظارت بر سازههایی مانند پل، ساختمان، بناهای صنعتی و سازههای زیر زمینی فعالیت میکند. این مهندسان متخصص معمولاً دارای علوم و مهارتهای مهندسی مکانیکی، مهندسی عمران، مهندسی مواد و مهندسی ساخت و تولید هستند.
مفید ترین اطلاعات را میتوانید از صفحات ما مطالعه بفرمایید :
کاربرد مقاوم سازی ساختمان – مقاوم سازی اسکلت – شمع بتنی درجا – نشست نامتقارن ساختمان – شمع بتنی – اف آر پی – نشست متقارن ساختمان